
راش برای فوران گسترهای از ضایعات پوستی تعریف میشود. راش اصطلاحی پزشکی با دامنۀ معنایی گسترده است. راشها میتوانند ظاهری بسیار متفاوت داشته باشند، و علل بالقوۀ متعددی دارند. به دلیل این گستردگی، در عین حال طیف متنوعی از درمانها برای آنها وجود دارد.
• ترجمه هامیک رادیان
راش برای فوران گسترهای از ضایعات پوستی تعریف میشود. راش اصطلاحی پزشکی با دامنۀ معنایی گسترده است. راشها میتوانند ظاهری بسیار متفاوت داشته باشند، و علل بالقوۀ متعددی دارند. به دلیل این گستردگی، در عین حال طیف متنوعی از درمانها برای آنها وجود دارد.
راش میتواند در ناحیۀ کوچکی از بدن بروز کند، یا اینکه سطح وسیعی از آن را بپوشاند. راشها اشکال زیادی دارند؛ میتوانند خشک، مرطوب، برجسته، صیقلی، شکافدار یا تاولی باشند. راشها میتوانند دردناک و خارشدار باشند و حتی تغییر رنگ دهند.
راشها مبتلابه میـــلیونها میلیون نفر از مردم در سراسر جهان هستند. برخی از راشها نیازی به درمان ندارند و خودبخود از بین میروند، برخی از آنها را میتوان در خانه درمان کرد، و برخی از راشها ممکن است علامت وجود مشکلی بسیاری جدیتر باشند.
راش ناشی از گزش و نیش حشرات
1. گزش و نیش / Bites and stings
بسیاری از حشرات میتوانند به واسطۀ گزیدن یا نیش زدن سبب بروز راش شوند. اگرچه واکنش به گزش و نیش بسیار وابسته به فرد و نیز جانور است، علایم میتوانند اغلب شامل موارد زیر باشند:
• سرخی و راش
• خارش
• درد
• ورم – که میتواند محدود به ناحیۀ گزش یا نیش باشد و یا گستردهتر شود
2. کک گزیدگی / Flea bites
ککها حشرات ریز جهندهای هستند که میتوانند در البسه و پارچههای خانگی زندگی کنند. آنها چرخۀ زاد و ولد بسیار سریعی دارند و میتوانند به سرعت سراسر خانه را آلوده کنند.
• گزش کک در انسان اغلب به شکل نقاط قرمز رنگ بروز میکند.
• پوست ممکن است تحریک شده و دردناک شود
• عفونتهای ثانوی ممکن است بر اثر خارش دادن یا خراشیدن پوست بروز کنند.
3. بیماری پنجم / Fifth disease
بیماری پنجم که به نام اریتمئا اینفکتیوزوم و سندرم تکان شکم نیز شناخته میشود، بر اثر پاراویروس B19 ایجاد میگردد. یکی از علایم آن راش است که در 3 مرحله بروز میکند:
• یک راش قرمز خفیف روی گونهها با گروهی از پاپولهای قرمز
• پس از 4 روز شبکهای از علایم قرمرزرنگ ممکن است بر روی بازو و شکم ظاهر گردد.
• در مرحلۀ سوم، راش فقط در پس از قرار گرفتن در معرض نور خورشید یا گرما بروز میکند.
4. زردزخم / Impetigo
زردزخم یک عفونت بسیار مسری پوستی است که اغلب کودکان را مبتلا میکند. به طور معمول نخستین علامت بروز آن ظاهر شدن یک لکۀ قرمز رنگ و خارشدار پوستی است. دو نوع زردزخم وجود دارد:
• زردزخم غیر گلولهای – که در آن زخمهای سرخ رنگ در اطراف دهان و بینی ظاهر میشود.
• زردزخم گلولهای – که کمتر شایع است، و معمولاً به بچههای زیر دو سال صدمه میزند. تاولهای متوسط تا بزرگ روی بدن، بازوها و ناحیۀ پایین زانوها بروز میکنند.
5. زونا / Shingles
زونا عفونت عصب در فرد است. علت بروز آن همان ویروس آبله مرغان یا ویروس واریسلا – زوستر است. علایم آن موارد زیر را شامل میشود:
• راشی شبیه به مورد آبله مرغان در نواری محدود به اطراف عصب آسیب دیده
• ممکن است تاولهایی که میتواند یک باند قرمزرنگ صلب ایجاد کنند بروز یابند.
• راش اغلب دردناک است.
6. گال / Scabies
گال یک بیماری پوستی است که توسط یک کرم میکروسکپی ایجاد میشود. گال بسیار واگیردار است و به آسانی از طریق تماس فرد به فرد منتقل میشود. علایم شامل موارد زیرند:
• خارش شدید – که اغلب در هنگام شب تشدید میشود.
• راش – که در مسیر لانهگزینی کرم ظاهر میشود. گاهی از اوقات تاول بروز میکند.
• زخم – ممکن است بر اثر خارش دادن راش ایجاد شود.
7. اگزما / Eczema
اگزما یکی از شایعترین اختلالات پوستی است. این بیماری اغلب اولین بار در طول دوران کودکی بروز میکند. علایم اگزما بسته به نوع آن و سن فرد مبتلا متفاوت است، اما اغلب موارد زیر را شامل میشود:
• تکههای پوسته دادۀ روی پوست
• راشهای به شدت خارشآور
• بروز ترک و زبری در پوست
8. تب یونجه / Hay fever
تب یونجه یا رینیت آلرژیک، یک پاسخ آلرژیک به گرده است. علایم بیماری ممکن است به علایم سرماخوردگی معمولی مثل موارد مندرج در زیر شبیه باشد:
• آبریزش بینی
• نمناک شدن چشم
• عطسه
9. تب مخملک / Scarlet fever
تب مخملک نوعی بیماری است که بر اثر سم ترشح شده از نوعی باکتری به نام استرپتوکوک پیوژنر ایجاد میشود. این باکتری همانی است که موجب گلودرد استرپتوکوکی میشود. علایم بیماری شامل گلودرد، راش، و تب است. راش ایجاد شده در این بیماری دارای مشخصات زیر است:
• گلولههای سرخرنگ
• گلولههایی که به راش صورتی و سرخ رنگ شبیه مورد آفتابسوختگی تغییر میکنند.
• احساس زبری پوست
10. تب روماتیسمی / Rheumatic fever
تب روماتیسمی یک واکنش التهابی به عفونت استرپتوکوکی مثل گلودرد استرپتوکوکی است. این بیماری اغلب کودکان 5 تا 15 ساله را مبتلا میکند. علایم شامل موارد زیر است:
• بروز برجستگیهای فاقد درد در زیر پوست
• راش پوستی قرمز رنگ
• تورم لوزهها
11. مونو (مونونوکلئوز) / (mononucleosis)
مونو یا مونونوکلئوز توسط یک ویروس ایجاد میشود. این بیماری به ندرت خطرناک است اما علایم آن میتواند موارد زیر را شامل شود:
• راش صورتی شبیه به سرخک
• درد جسمانی
• تبهای شدید
12. کرم حلقوی / Ringworm
کرم حلقوی علیرغم نامش توسط یک قارچ ایجاد میشود. عفونت این قارچ به لایۀ رویی پوست، جمجمه و ناخنها صدمه میزند. علایم بسیار به محل عفونت بستگی دارند اما میتوانند شامل موارد زیر باشند:
• راشهای قرمز رنگ حلقوی – که برخی از اوقات برجستگی اندکی هم دارند
• تکههای کوچک پوست دچار پوسته
• لکههای نزدیک موها جدا میشوند و میریزند
13. سرخک / Measles
سرخک یک بیماری بسیار مسری است که توسط ویروس روبلا ایجاد میشود. علایم بیماری شامل موارد زیرند:
• راش قهوهای مایل به قرمز
• بروز نقاط کوچک خاکستری و سفید با مرکز سفید و آبی در دهان
• سرفۀ خشک
14. عفونت مخمری (کاندیدیازیس) / Yeast infection/ candidiasis
کاندیدیازیس یک عفونت قارچی شایع ناحیۀ تناسلی است. این عفونت هر دو جنس را مبتلا میکند اما بیشتر در زنان شایع است. علایم آن عبارتند از:
• راش
• احساس درد و بروز زخم در ناحیۀ تناسلی
• خارش، سوزش و تحریکپذیری
15. درماتیت استاسیس / Stasis dermatitis
درماتیت استاسیس به نام اگزمای واریسی نیز شناخته میشود. این بیماری بر اثر ضعف در گردش خون ایجاد میشود و اغلب به قسمت تحتانی پاها آسیب میزند. علایم عبارتند از:
• واریس سیاهرگهای پوشیده در پوست خشک و خارشدار
• پوست قرمز رنگ متورم و دردناک که ممکن است پوسته دهند
• احساس سنگینی و درد در قسمت پایین پاها پس از مدتی سرپا ماندن
16. سرخک آلمانی / German measles
این بیماری به نام سرخجه نیز شناخته میشود، عفونتی است که توسط ویروس روبلا (سرخجه) ایجاد میگردد. علایم آن عبارتند از:
• راش – که روشنتر از راشهای سرخک است و اغلب در صورت آغاز میشود
• التهاب و سرخی چشم
• گرفتگی بینی
17. سپسیس / Sepsis
سپسیس که اغلب مسمومیت خون نامیده میشود، یک فوریت پزشکی است. سپسیس ناشی از پاسخ ایمنی به عفونت در سطح گسترده است. علایم بیماری متفاوتند اما میتواند شامل موارد زیر باشند:
• راشی که زیر فشار ناپدید نمیشود
• تب
• افزایش ضربان قلب
18. ویروس نیل غربی / West Nile virus
ویروس نیل غربی عفونتی است که توسط پشهها منتقل میشود. در اغلب موارد این عفونت فاقد علامت است اما اگر علایمی بروز کنند میتوانند موارد زیر را شامل شوند:
• راش پوستی برجسته یا تخت صورتی رنگ روی تنه، بازوها و بخش تحتانی پاها
• تعریق بیش از حد
• استفراغ
19 . بیماری لایم / Lyme disease
بیماری لایم یک عفونت باکتریایی است که از طریق گزش تیک آلوده به انسان منتقل میشود. علایم شامل یک اسهال خونی مهاجر است که اغلب در مراحل اولیۀ بیماری بروز میکند.
• راش به صورت یک ناحیۀ کوچک سرخرنگ بروز میکند و ممکن است در لمس گرم به نظر برسد اما خارش ندارد.
• مرکز آن رنگ میبازد و به آن نمایی شبیه به چشم گاو میدهد.
• راش ضرورتاً در محل گزش تیک ظاهر نمیشود.
20 . سلولیت / Cellulitis
سلولیت یک عفونت باکتریایی در لایۀ زیرین پوست یا درمیس است. این باکتری اغلب در مواقعی از طریق شکاف موجود در پوست وارد آن میشود. علایم عبارتند از:
• زخم یا راش پوستی که ناگهان ایجاد شده و به سرعت رشد میکند.
• احساس گرما در اطراف محلهای زخم و راش به رنگ سرخ
• تب و خستگی مفرط
21. استافیلوکوک اورئوس مقاوم به متیسیلین / MRSA
MRSA (استافیلوکوک اورئوس مقاوم به متیسیلین) یک عفونت میکربی مسری است که در برابر طیفی از آنتیبیوتیکها مقاومت میکند. این موضوع سبب دشواری درمان عفونت میشود. علایم بیماری عبارتند از:
• راش
• تورم و بروز حالت افتادگی در ناحیۀ آسیب دیدۀ بدن
• زخمهایی که شفا پیدا نمیکنند
22. آبله مرغان / Chickenpox
آبله مرغان عفونتی است که توسط ویروس زوستر واریسلا ایجاد میشود. آبله مرغان بیماری ناخوشایندی است اما اغلب مردم در طول چند هفته بهبود پیدا میکنند. علایم شامل موارد زیر است:
• راش خارشدار با نقطههای قرمز رنگ که ابتدا روی صورت و تنه ظاهر میشوند و بعد در سراسر بدن پخش میگردد.
• نقاط برجسته روی پوست که در مرحلۀ بعد به تاول تبدیل میشوند.
• پس از 48 ساعت تاولها حالت ابری پیدا و شروع به خشک شدن میکنند.
23. لوپوس / Lupus
لوپوس یک بیماری خودایمنی است، به این معنی که سیستم ایمنی به بافتهای سالم بدن حملهور میشود. علایم این بیماری از فردی به فرد دیگر متفاوت است اما میتواند موارد زیر را شامل شود:
• راشهای پروانه شکل بر روی گونهها و قوز بینی
• لکههای قرمز رنگ فلس مانند، و راش پوستهدار روی صورت، گردن یا بازوها
• حساس شدن پوست نسبت به آفتاب
24. سندرم شوک سمی / Toxic shock syndrome
سندرم شوک سمی یک بیماری نادر است که توسط یک عفونت باکتریایی جرقۀ آن زده میشود. این بیماری به سرعت گسترش پیدا میکند و میتواند کشنده باشد. همۀ افراد دچار سندرم شوک سمی دچار تب و راش به مشخصات زیر میشوند:
• راشهایی که شبیه به آفتاب سوختگی به نظر میرسند و بیشتر بخشهای بدن را میپوشانند
• راشهای صاف و نه برجسته
• در هنگام فشار دادن به رنگ سفید گرایش پیدا میکنند
25. عفونت HIV حاد / Acute HIV infection
در طول مراحل اولیۀ HIV، سطح ویروس در خون بسیار بالاست زیرا سیستم ایمنی هنوز حمله به عفونت را آغاز نکرده است. علایم اولیه شامل راشی با ویژگیهای زیر است:
• اغلب به قسمت فوقانی بدن آسیب میزند
• دارای نقطههای قرمزرنگ کوچک تخت یا مختصر برجسته است
• عموماً خارشدار نیست
26. دست، پا، و دهان / Hand, foot, and mouth
دست، پا و دهان یک بیماری دوران کودکی است که بر اثر یک عفونت ویروسی ایجاد میشود. علایم آن عبارتند از:
• راش – تخت، تاولهای قرمز بدون خارش روی دستها و نقاطی روی پا
• فقدان اشتها
• زخم گلو، زبان، و دهان
27. اکرودرماتیت / Acrodermatitis
اکرودرماتیت، نوعی از پسوریازیس خلفی است که به نام سندرم جیوناتی – کراستی هم شناخته میشود. این بیماری با عفونتهای ویروسی مرتبط است. علایم شامل موارد زیرند:
• تاولهای خارشدار بنفش یا سرخ رنگ
• تورم گرههای لنفی
• نفخ شکم
28. کرم قلابدار / Hookworm
کرم قلابدار یک انگل رودهای شایع است. این کرم میتواند طیفی از عوارض را ایجاد کند. علایم شامل موارد زیرند:
• راش پوستی که سرخرنگ، خارشدار و برجسته است.
• عوارض تنفسی
• خستگی بیش از حد
29. بیماری کاوازاکی / Kawasaki disease
بیماری کاوازاکی سندرم نادری است که بچهها را مبتلا میکند. این بیماری با التهاب دیوارۀ شریانهای سراسر بدن مشخص میشود. علایم عبارتند از:
• بروز راش در قسمت تحتانی پاها، بازوها و طول لگن و فاصلۀ میان ناحیۀ تناسلی و مقعد
• بروز راش در ناحیۀ کف پا و دست که گاهی از اوقات با پوستاندازی همراه است
• تورم و ترک و خشکی لبها
30. سیفلیس / Syphilis
سیفلیس یکی از بیماریهای واگیردار جنسی است. این بیماری قابل درمان است اما به خودی خود از بین نمیرود. علایم بسیار وابسته به مرحلۀ پیشرفت بیماری هستند و شامل موارد زیرند:
• مراحل اولیه – زخمهای سیفلیسی دایرهای شکل، سفت و فاقد درد
• بعدتر – راش بدون خارش قرمز یا قهوهای که در تنه شروع میشود و به سراسر بدن گسترش پیدا میکند.
• زخمهای شبه زگیلی دهانی، مقعدی و ناحیۀ تناسلی
31. تیفوئید / Typhoid
تیفوئید توسط یک عفونت باکتریایی ایجاد میشود. این بیماری بر اثر تماس با مدفوع فرد آلوده شده به سرعت گسترش پیدا میکند. در صورت عدم درمان، مرگ در 25 درصد موارد بیماری رخ میدهد. علایم موارد زیر را شامل میشوند:
• راش – نقطههای رُز شکل مخصوصاً روی گردن و شکم
• تب – بالای 104 درجۀ فارنهایت
• درد شکم، اسهال و یبوست
32. تب دنگ (دنگی) / Dengue fever
تب دنگ یا تب استخوانشکن توسط پشهها منتقل میشود. این بیماری طیفی از خفیف تا شدید دارد. علایم شامل موارد زیرند:
• در ابتدا یک راش قرمز رنگ صاف در بیشتر بخشهای بدن ظاهر میشود.
• در مرحلۀ بعد راش دومی شبیه به مورد سرخک بروز میکند
• درد شدید مفاصل و عضلات
33. ابولا / Ebola
ابولا یک بیماری ویروسی جدی است. این بیماری به شدت مسری است و میتواند کشنده باشد. اغلب موارد راش یکی از علایم ابولا است:
• در ابتدا، یک راش خفیف با عمر کوتاه میتواند بروز کند.
• راشها شروع به پوسته دادن میکنند و شبیه آفتاب سوختگی به نظر میرسند.
• در مراحل بعدی بیماری راش ممکن است به آبسه تبدیل شود.
34. سارس / SARS
سندرم تنفسی حاد شدید (SARS) یکی از بیماریهای مسری و برخی از اوقات کشندۀ سیستم تنفسی است. علایم شامل موارد زیرند:
• راش پوستی
• لرز
• خشکی مفاصل
• تیم نیومن، دکتر دانیل میورل
• ترجمه هامیک رادیان
نظرات کاربران